ต่างชาติซื้อบ้านในไทยได้ไหม? วิธีที่ถูกกฎหมาย
ถ้ามีนายหน้าบอกว่าชาวต่างชาติซื้อที่ดินในไทยได้ง่าย ๆ ควรจบการสนทนาตรงนั้น ไม่ใช่เพราะการมีบ้านเป็นไปไม่ได้ แต่เพราะประโยคนี้มักเป็นจุดเริ่มต้นของโครงสร้างที่อาจทำให้คุณเสียเงินที่ลงไปทั้งหมด บทความนี้สรุปว่าอะไรถูกกฎหมาย อะไรไม่ถูก และจะซื้อบ้านอย่างปลอดภัยได้อย่างไร
สิ่งที่ไม่ถูกกฎหมาย: การถือแทนแบบนอมินี
คำเสนอขายมักฟังดูดี: บริษัทไทย ชื่อคนไทยที่เป็นมิตรในบัญชีผู้ถือหุ้น และคำยืนยันว่า "ใคร ๆ ก็ทำแบบนี้" การใช้คนสัญชาติไทยหรือบริษัทไทยถือที่ดินแทนผู้ซื้อต่างชาติเป็นความผิดทางอาญาตามประมวลกฎหมายที่ดินและพ.ร.บ.การประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว ไม่ใช่พื้นที่สีเทา
การบังคับใช้เกิดขึ้นจริง เดือนพฤษภาคม 2026 กรมสอบสวนคดีพิเศษ (DSI) และกรมพัฒนาธุรกิจการค้าเปิดการสอบสวนบริษัทที่ต้องสงสัยว่าเป็นนอมินี 34 แห่งบนเกาะสมุยและเกาะพะงัน โดยมีแผนขยายไปยังภูเก็ต กระบี่ พังงา พัทยา และหัวหิน ผลที่ตามมาอาจรวมถึงการถูกบังคับให้ขายที่ดิน การดำเนินคดีอาญาทั้งกับผู้ถือแทนและผู้ซื้อต่างชาติ และปัญหาเรื่องวีซ่า
ยังมีความเสี่ยงที่ง่ายกว่านั้น: หากวันหนึ่งผู้ถือแทนตัดสินใจว่าบ้านเป็นของเขา คุณจะไม่มีสิทธิทางกฎหมายใด ๆ เพราะข้อตกลงที่คุณต้องอธิบายต่อศาลนั้นผิดกฎหมายในตัวเอง คุณฟ้องร้องเพื่อเอาตัวรอดจากโครงสร้างที่กฎหมายไม่เคยอนุญาตให้สร้างไม่ได้
ปัญหาของ "30 + 30 + 30"
กับดักนี้จับได้แม้แต่ผู้ซื้อที่ระมัดระวัง เพราะดูถูกต้อง: สัญญาเช่าจดทะเบียน 30 ปี พร้อมคำมั่นในสัญญาว่าจะต่ออีกสองครั้ง ครั้งละ 30 ปี รวมเก้าสิบปี แทบจะตลอดไป และผู้ขายบางรายก็ทำการตลาดแบบนั้น
ในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4655/2566 สัญญาเช่าที่ภูเก็ตซึ่งทำในปี 1990 กำหนด 30 ปี พร้อมต่ออายุอัตโนมัติอีกสองครั้ง ครั้งละ 30 ปี ด้วยเงื่อนไขเดิมและชำระค่าเช่าล่วงหน้าไว้แล้ว ได้สิ้นสุดลงในปี 2020 ศาลวินิจฉัยว่าข้อตกลงต่ออายุเป็นโมฆะ เพราะเป็นการหลีกเลี่ยงข้อจำกัด 30 ปีตามมาตรา 540 ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ สัญญาเช่าสิ้นสุดเมื่อครบ 30 ปี และค่าเช่าที่จ่ายล่วงหน้าสำหรับช่วงต่อไปไม่ได้รับความคุ้มครอง
บทเรียนในทางปฏิบัติ: สิ่งที่คุณเป็นเจ้าของจริงคือระยะเวลาที่สำนักงานที่ดินจดทะเบียนให้ หลังจากนั้นเป็นเพียงคำสัญญาที่ขึ้นอยู่กับว่าเจ้าของที่ดินในอีก 30 ปีข้างหน้าจะยอมทำข้อตกลงใหม่หรือไม่ ตีราคาทรัพย์จากระยะเวลาที่จดทะเบียน และอย่าจ่ายเงินวันนี้สำหรับปีที่ 31 ถึง 90
สิ่งที่ทำได้: หกช่องทางที่ถูกกฎหมาย
| ช่องทาง | สิ่งที่ได้ | ระยะเวลา | ขายหรือตกทอดได้ไหม? |
|---|---|---|---|
| คอนโดกรรมสิทธิ์ (ฟรีโฮลด์) | กรรมสิทธิ์เต็มในห้องชุด ภายในโควตาต่างชาติ 49% ของอาคาร | ถาวร | ได้ |
| สัญญาเช่าจดทะเบียน | สิทธิใช้ที่ดินหรือบ้าน | ไม่เกิน 30 ปี | จำกัด: การโอนต้องได้รับความยินยอมจากเจ้าของ |
| สิทธิเหนือพื้นดิน | กรรมสิทธิ์ในบ้านที่สร้างบนที่ดินของผู้อื่น | ไม่เกิน 30 ปี หรือตลอดชีวิต | ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขที่จดทะเบียน |
| สิทธิเก็บกิน | สิทธิใช้และได้รับประโยชน์จากทรัพย์ | ตลอดชีวิต หรือไม่เกิน 30 ปี | ไม่ได้ |
| ทรัพย์อิงสิทธิ | ทรัพยสิทธิที่จดทะเบียนเหนือทรัพย์ | ไม่เกิน 30 ปี | ได้: ขาย ตกทอด และจำนองได้ |
| มาตรา 96 ทวิ | ที่ดินเพื่ออยู่อาศัยไม่เกิน 1 ไร่ | กรรมสิทธิ์ ภายใต้เงื่อนไข | มีข้อจำกัด |
1. ซื้อคอนโดมิเนียม
ทางที่ง่ายที่สุด คอนโดมิเนียมทุกแห่งขายให้ชาวต่างชาติได้ไม่เกิน 49% ของพื้นที่ห้องชุดทั้งหมด และคุณจะได้หนังสือกรรมสิทธิ์ห้องชุดในชื่อของคุณเอง โอนเงินค่าซื้อจากต่างประเทศเป็นสกุลเงินต่างประเทศ และเก็บหนังสือรับรองการรับเงินจากธนาคารไว้ยื่นสำนักงานที่ดิน ดูชาวต่างชาติซื้อคอนโดอย่างไรและค่าใช้จ่ายในการซื้อ
2. เช่าที่ดินหรือบ้าน 30 ปี
ช่องทางมาตรฐานสำหรับบ้านและวิลล่า สัญญาเช่าต้องจดทะเบียนที่สำนักงานที่ดิน: แค่เซ็นสัญญาไม่พอ และสัญญาเช่าเกินสามปีที่ไม่ได้จดทะเบียนจะฟ้องร้องบังคับได้เพียงสามปี ดูการจดทะเบียนสัญญาเช่าเกิน 3 ปี
3. เป็นเจ้าของบ้านผ่านสิทธิเหนือพื้นดิน
ชาวต่างชาติเป็นเจ้าของสิ่งปลูกสร้างได้ หากดีลนั้นให้คุณเป็นเจ้าของตัวบ้าน ไม่ใช่แค่เช่าที่ดินใต้บ้าน ต้องจดทะเบียนสิทธิเหนือพื้นดินแยกต่างหาก ข้อความในสัญญาว่า "ผู้ซื้อเป็นเจ้าของวิลล่า" ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน
4. สิทธิเก็บกิน
สิทธิที่จดทะเบียนในการใช้ทรัพย์และเก็บประโยชน์จากทรัพย์ ซึ่งอาจยาวตลอดชีวิต แต่ต้องรู้ข้อจำกัด: ขาย โอน หรือยกให้ลูกไม่ได้ และสิ้นสุดเมื่อคุณเสียชีวิต
5. ทรัพย์อิงสิทธิ
เครื่องมือใหม่ที่เริ่มใช้ในปี 2019 ยังจำกัดไม่เกิน 30 ปี แต่ต่างจากสัญญาเช่าทั่วไปตรงที่ขาย ตกทอด จำนอง และให้เช่าช่วงได้ ปัจจุบันยังมีไม่กี่โครงการที่ใช้ แต่ควรสอบถาม อ่านคู่มือฉบับเต็ม: ทรัพย์อิงสิทธิ คืออะไร
6. มาตรา 96 ทวิ
ช่องทางเดียวสู่การถือกรรมสิทธิ์ที่ดิน ลงทุนอย่างน้อย ฿40 ล้านในทรัพย์สินที่กำหนด เช่น พันธบัตรรัฐบาลหรือบริษัทที่ได้รับการส่งเสริมจาก BOI ถือไว้อย่างน้อยห้าปี และเมื่อได้รับอนุญาตจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย คุณอาจได้มาซึ่งที่ดินไม่เกินหนึ่งไร่เพื่ออยู่อาศัยในกรุงเทพฯ พัทยา เขตเทศบาล หรือเขตที่อยู่อาศัยที่กำหนด หากผิดเงื่อนไข ต้องจำหน่ายที่ดิน เป็นกฎหมายที่มีอยู่จริง แต่การอนุมัติหายากมาก ใครที่บอกว่าเป็นทางเลือกง่าย ๆ กำลังพูดเกินจริง
แต่งงานกับคนไทย?
ที่ดินซื้อในชื่อคู่สมรสคนไทยได้ คู่สมรสต่างชาติลงนามในหนังสือยืนยันที่สำนักงานที่ดินว่าเงินที่ใช้ซื้อเป็นของคู่สมรสคนไทย และตนไม่มีสิทธิเรียกร้องในที่ดิน ตามกฎหมาย ที่ดินเป็นทรัพย์สินของคู่สมรสคนไทย
ขั้นตอนการซื้อบ้านสำหรับชาวต่างชาติ
- เลือกโครงสร้างก่อน: เช่าพร้อมสิทธิเหนือพื้นดิน ทรัพย์อิงสิทธิ หรือเปลี่ยนเป็นคอนโด
- จ้างทนายของคุณเอง เพื่อตรวจโฉนดที่ดิน เจ้าของ การจำนองและภาระผูกพัน และอ่านข้อความภาษาไทยที่จะยื่นจดทะเบียน
- ต่อรองราคาจากระยะเวลาที่จดทะเบียน ไม่ใช่จากคำสัญญาต่ออายุ
- จดทะเบียนทุกอย่างที่สำนักงานที่ดิน: สัญญาเช่า สิทธิเหนือพื้นดินหรือทรัพย์อิงสิทธิ และการจำนอง (ถ้ามี)
- ชำระเงินจากต่างประเทศ และเก็บหลักฐานจากธนาคาร
- วางแผนสำหรับวันสิ้นสุดสัญญาและเรื่องมรดก เป็นลายลักษณ์อักษร
ข้อเสนอปฏิรูปให้เพิ่มโควตาต่างชาติในคอนโดเป็น 75% และอนุญาตสัญญาเช่า 99 ปี มีการหารือมาตั้งแต่ปี 2024 แต่จนถึงปี 2026 ยังไม่ได้ออกเป็นกฎหมาย: โควตา 49% และข้อจำกัดสัญญาเช่า 30 ปียังคงใช้อยู่
กำลังคิดจะซื้อบ้านในไทย?
บอกเราว่าคุณกำลังมองหาอะไร เราจะอธิบายทางเลือกทางกฎหมายสำหรับทรัพย์นั้น และแนะนำทนายอิสระก่อนที่คุณจะจ่ายเงินใด ๆ
คำถามที่พบบ่อย
ต่างชาติซื้อบ้านในไทยได้ไหม?
ต่างชาติซื้อที่ดินในไทยได้ไหม?
สัญญาเช่าแบบ 30 + 30 + 30 ปีถูกกฎหมายไหม?
ใช้บริษัทไทยซื้อที่ดินได้ไหม?
ชาวต่างชาติซื้ออสังหาฯ ในไทยแบบไหนปลอดภัยที่สุด?
ซื้ออย่างรู้เท่าทัน พร้อมเอกสารที่ถูกต้อง
เราเป็นทีมในกรุงเทพฯ ที่เชี่ยวชาญบ้านและคอนโดระดับพรีเมียมตามแนว BTS สุขุมวิท ปรึกษาเบื้องต้นฟรี
ข้อมูลทั่วไป ตรวจสอบเมื่อตุลาคม 2026 ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย ธุรกรรมแต่ละรายการแตกต่างกัน โปรดปรึกษาทนายความไทยที่มีใบอนุญาตก่อนโอนเงิน